Thailand herstelde nog maar net de democratie na de rampzalige en op niets uitdraaiende staatsgreep van het leger maar lijkt alweer klaar voor een conflict. Inzet is de Boeddhistische tempel Prasat Preah Vihear op de grens tussen de twee landen, één van de meest spectaculaire overblijfselen van het Khmer-imperium. Na jarenlange betwistingen, besliste het Internationaal Gerechtshof in 1962 dat de tempel aan Cambodja toebehoorde. Dit was zeer tegen de zin van de Thai die een deel van het grondgebied van de tempel sindsdien bezet houden, tegen het vonnis in.
Dit ligt in Thailand nog altijd zeer gevoelig. De Thai beschouwen zichzelf als de spirituele erfgenamen van het Khmer-imperium, maar verloren de rechtszaak op basis van juridische argumenten en eerdere verdragen. Zij beschouwen de tempel nog altijd als hun rechtmatige eigendom. Tot voor kort konden Thai de tempel vrij bezoeken, zonder een visum nodig te hebben, maar eerder deze maand besliste de Cambodjaanse overheid de grens te sluiten.
Het gevolg was een opstoot van Thais nationalisme en pogingen om de tempel toch te bereiken. Cambodja klaagt nu dat Thaise soldaten het Cambodjaanse grondgebied schenden en arresteert regelmatig Thai die proberen door de jungle de tempel te bereiken. Thailand beweert nog altijd dat een deel van het gebied waarop de tempel staat, hen door het vonnis van het Internationaal Gerechtshof werd toegewezen, hoewel dat nergens in het arrest staat...
Cambodjaanse-Thaise relaties zijn al decennia verstoord, door de tempel en door de Thaise houding tegenover Cambodjaanse vluchtelingen tijdens de genocide onder het regime van de Rode Khmer. Thailand komt gehavend uit de militaire staatsgreep die beloofde de democratie te herstellen, en dat uiteindelijk ook deed. Het verbod op de Thai-rak-thai partij werd een dode mus aangezien die partij zich gewoon hergroepeerde onder een andere naam en opnieuw aan populariteit wint. De crisis rond Preah Vihear komt op het ideale moment om de Thai wat af te leiden en het geloof in hun staat te herstellen...
Thai beweren dat de sluiting van de grens een provocatie was door Cambodja. Naast Boeddhisten, trekt de tempel ook enorm veel toeristen aan. Cambodja diende een aanvraag in om de tempel tot werelderfgoed te verklaren, waar de VN overigens mee instemde. Thailand zag dit als een ultieme bevestiging dat de tempel aan Cambodja toebehoorde, evenals het nu door Thailand geclaimde grondgebied, en protesteerde heftig. Dat was de feitelijke reden voor de sluiting van de grens.
De tempel is voor veel Thai een symbolische strijd geworden, iets wat hen onrechtmatig ontnomen werd. Ergens hebben ze een punt, de grens werd immers bepaald toen de tempel nog onontdekt was en werd bepaald op basis van geografische elementen, niet historische. Maar nadat hun bezetting van de tempel in 1954 door Cambodja succesvol werd aangevochten, was er een nieuwe legale basis voor de grens en de toekenning van de tempel aan Cambodja: het arrest van het Internationaal Gerechtshof, dat ondertussen al 46 jaar geldt. Bovendien waren het Thaise protesten die Cambodja noopten de grens te sluiten, niet een onzijdige provocatie van Cambodja.
De vraag is maar of Thailand en Cambodja verstandig genoeg zullen zijn om dit probleem diplomatisch op te lossen. De toerisme-industrie brengt hen beiden miljarden op. En niets jaagt een toerist sneller weg dan onstabiliteit.

Home







translate :
